Chứng Nhận HACCP Là Gì? Lợi Ích Trong Sản Xuất Bao Bì

Tiêu chuẩn HACCP giúp doanh nghiệp kiểm soát an toàn thực phẩm, giảm rủi ro nhiễm bẩn và nâng cao uy tín. Đối với ngành bao bì, đặc biệt là bao bì tiếp xúc với thực phẩm, việc hiểu rõ HACCP và cách áp dụng vào sản xuất là rất quan trọng. Vậy tiêu chuẩn HACCP là gì, được áp dụng trong ngành bao bì như thế nào và điều kiện để đạt chứng nhận HACCP gồm những gì? Hãy cùng Bao Bì Đóng Gói tìm hiểu ngay sau đây.

Tiêu chuẩn HACCP là gì ?

HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points) là hệ thống quản lý an toàn thực phẩm dựa trên việc phân tích mối nguy và kiểm soát các điểm tới hạn trong quá trình sản xuất, chế biến, đóng gói, bảo quản và phân phối. 

Khác với việc chỉ kiểm tra thành phẩm, tiêu chuẩn HACCP tập trung kiểm soát rủi ro ngay từ từng công đoạn để phòng ngừa sự cố. Chứng nhận HACCP cho thấy doanh nghiệp đã xây dựng và áp dụng hệ thống theo các yêu cầu đánh giá.

Các mối nguy cần kiểm soát trong sản xuất bao bì

Khi xây dựng hệ thống HACCP cho doanh nghiệp bao bì, bước đầu tiên là xác định các mối nguy có thể ảnh hưởng đến an toàn sản phẩm. Thông thường, các mối nguy trong sản xuất bao bì có thể chia thành 3 nhóm chính:

• Mối nguy vật lý: bụi, mảnh nhựa, mảnh kim loại, tóc, côn trùng, dị vật từ máy móc, lưỡi dao cắt, bao bì hỏng hoặc vật lạ trong khu vực sản xuất.
• Mối nguy hóa học: dư lượng dung môi, mực in không phù hợp, keo ghép không đạt yêu cầu, hóa chất vệ sinh còn tồn dư, nguyên liệu không đúng tiêu chuẩn hoặc nguy cơ thôi nhiễm từ vật liệu bao bì.
• Mối nguy sinh học: vi sinh vật, nấm mốc, côn trùng, điều kiện bảo quản ẩm thấp hoặc vệ sinh nhà xưởng chưa tốt.

Ví dụ, với bao bì thực phẩm khô như cà phê, gia vị, bánh kẹo hoặc trái cây sấy, doanh nghiệp cần kiểm soát bụi, độ sạch của khu vực sản xuất, nguyên liệu màng, mực in, keo ghép và điều kiện lưu kho. Với bao bì đông lạnh, ngoài yếu tố vệ sinh, doanh nghiệp còn cần chú ý đến độ bền màng, khả năng chịu nhiệt độ thấp và độ kín của đường hàn.

7 Nguyên tắc cốt lõi của HACCP

Một quy trình HACCP đầy đủ thường được xây dựng dựa trên 7 nguyên tắc cốt lõi. Đây là nền tảng giúp doanh nghiệp kiểm soát an toàn theo hướng phòng ngừa, có dữ liệu và có hồ sơ chứng minh.

7 nguyên tắc của HACCP gồm:

• Phân tích mối nguy: Xác định các mối nguy vật lý, hóa học, sinh học có thể phát sinh trong từng công đoạn sản xuất.
• Xác định các điểm kiểm soát tới hạn (CCP): Tìm ra công đoạn cần kiểm soát đặc biệt để ngăn ngừa, loại bỏ hoặc giảm mối nguy xuống mức chấp nhận.
• Thiết lập giới hạn tới hạn: Quy định mức giới hạn cụ thể cho từng CCP, ví dụ nhiệt độ, thời gian, độ ẩm, tỷ lệ keo, chỉ số dung môi hoặc tiêu chí vệ sinh.
• Thiết lập hệ thống giám sát CCP: Theo dõi thường xuyên các điểm kiểm soát bằng biểu mẫu, thiết bị đo, kiểm tra trực quan hoặc thử nghiệm.
• Thiết lập hành động khắc phục: Quy định cách xử lý khi kết quả giám sát vượt giới hạn, ví dụ cách ly lô hàng, kiểm tra lại, điều chỉnh máy hoặc loại bỏ sản phẩm không phù hợp.
• Thiết lập thủ tục thẩm tra: Kiểm tra lại để bảo đảm hệ thống HACCP đang hoạt động hiệu quả, có thể thông qua đánh giá nội bộ, thử nghiệm mẫu hoặc rà soát hồ sơ.
• Thiết lập hệ thống lưu hồ sơ: Ghi nhận đầy đủ dữ liệu, biểu mẫu, kết quả kiểm tra, hành động khắc phục và các bằng chứng liên quan.

Điểm quan trọng của HACCP là mọi quyết định cần dựa trên rủi ro thực tế. Doanh nghiệp không nên xây dựng hồ sơ chỉ để “đạt chứng nhận”, mà cần biến HACCP thành một phần trong hoạt động quản lý chất lượng hằng ngày.

Quy trình xây dựng hệ thống HACCP cho doanh nghiệp bao bì

Để xây dựng hệ thống HACCP hiệu quả, doanh nghiệp bao bì cần dựa trên thực tế sản xuất và đặc thù sản phẩm. Quy trình HACCP gồm 12 bước, trong đó 5 bước đầu là giai đoạn chuẩn bị và 7 bước sau tương ứng với 7 nguyên tắc HACCP. 

1. Thành lập nhóm HACCP: Bao gồm đại diện các bộ phận liên quan như quản lý, sản xuất, QA/QC, kỹ thuật, kho và các nhân sự có chuyên môn phù hợp.
2. Mô tả sản phẩm: Xác định đầy đủ đặc tính của sản phẩm bao bì như vật liệu, cấu trúc, quy cách, điều kiện bảo quản và phương thức phân phối.
3. Xác định mục đích sử dụng dự kiến: Làm rõ đối tượng sử dụng và mục đích sử dụng của sản phẩm bao bì, đặc biệt đối với bao bì tiếp xúc thực phẩm.
4. Xây dựng sơ đồ quy trình sản xuất: Mô tả toàn bộ các công đoạn từ tiếp nhận nguyên liệu đến sản xuất, đóng gói và giao hàng.
5. Thẩm tra sơ đồ quy trình tại hiện trường: Kiểm tra thực tế để bảo đảm sơ đồ phản ánh đúng quy trình đang vận hành.
6. Tiến hành phân tích mối nguy (Nguyên tắc 1): Xác định và đánh giá các mối nguy sinh học, hóa học và vật lý có thể phát sinh trong từng công đoạn sản xuất.
7. Xác định các điểm kiểm soát tới hạn – CCP (Nguyên tắc 2): Xác định những công đoạn cần được kiểm soát để ngăn ngừa hoặc giảm thiểu mối nguy đến mức chấp nhận được.
8. Thiết lập các giới hạn tới hạn cho từng CCP (Nguyên tắc 3): Xác định các tiêu chí hoặc thông số kỹ thuật cần đạt để bảo đảm CCP được kiểm soát hiệu quả.
9. Thiết lập hệ thống giám sát CCP (Nguyên tắc 4): Xây dựng phương pháp theo dõi, đo lường và ghi nhận kết quả kiểm soát tại từng CCP.
10. Thiết lập hành động khắc phục (Nguyên tắc 5): Quy định các biện pháp xử lý khi kết quả giám sát cho thấy CCP vượt quá giới hạn tới hạn.
11. Thiết lập thủ tục thẩm tra (Nguyên tắc 6): Thực hiện các hoạt động xác nhận và đánh giá để bảo đảm hệ thống HACCP hoạt động hiệu quả.
12. Thiết lập hệ thống lưu trữ hồ sơ và tài liệu (Nguyên tắc 7): Duy trì đầy đủ hồ sơ, biểu mẫu và bằng chứng liên quan đến việc triển khai HACCP.

Với doanh nghiệp bao bì, việc áp dụng đầy đủ quy trình 12 bước giúp xây dựng hệ thống HACCP bài bản, phù hợp với yêu cầu của khách hàng trong lĩnh vực thực phẩm, đồ uống, dược phẩm và xuất khẩu, đồng thời tạo nền tảng thuận lợi cho quá trình đánh giá và chứng nhận HACCP.

Lợi ích khi áp dụng HACCP

Việc áp dụng HACCP mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp sản xuất bao bì và người dùng cuối. Đây là lý do nhiều khách hàng lớn ưu tiên làm việc với nhà cung cấp có hệ thống kiểm soát chất lượng rõ ràng, có khả năng truy xuất và có hồ sơ chứng minh.

• Đối với doanh nghiệp, HACCP giúp: Nâng cao uy tín thương hiệu, giảm rủi ro lỗi sản phẩm, khiếu nại và trả hàng; đồng thời kiểm soát tốt chất lượng nguyên liệu, quy trình sản xuất và thành phẩm.
• Đối với người tiêu dùng, HACCP góp phần: Giảm nguy cơ nhiễm bẩn từ bao bì, tăng độ an tâm khi sử dụng sản phẩm và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

Nếu doanh nghiệp đang cần tư vấn bao bì phục vụ thực phẩm, gia vị, nông sản, đông lạnh, bánh kẹo hoặc sản phẩm xuất khẩu, hãy liên hệ Bao Bì Đóng Gói để được hỗ trợ lựa chọn chất liệu, cấu trúc màng, độ dày và quy cách phù hợp.

Tiêu chuẩn HACCP là hệ thống quản lý an toàn dựa trên phân tích mối nguy và kiểm soát các điểm tới hạn trong quy trình sản xuất. Việc áp dụng hệ thống HACCP giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín, đáp ứng yêu cầu khách hàng B2B, giảm rủi ro chất lượng và tạo nền tảng để đạt chứng nhận HACCP. Để vận hành hiệu quả, doanh nghiệp cần có sự cam kết từ lãnh đạo, đào tạo nhân sự và duy trì đánh giá, cải tiến thường xuyên.\